Stressoren
In de hedendaagse academische en sociale omgeving worden studenten geconfronteerd met diverse en complexe uitdagingen die hun mentale gezondheid en welzijn beïnvloeden. Veel studenten ervaren prestatiedruk, financiële druk en sociale druk. Deze druk draagt bij aan de hoge stressniveaus onder studenten. Een vereniging kan een sociale snelkookpan zijn waarin leden snel vriendschappen opbouwen, maar waar leden ook constant zich met anderen vergelijken. Wij geven tips over hoe je stress onder je leden vermindert.
Behoefte vanuit verenigingen
Vanuit de gesprekken die we voerden met bestuurder van verenigingen kwamen de volgende behoeftes naar voren op het gebied van stressoren:
- Welke ondersteuning kun je als vereniging bieden aan leden die kampen met stress rondom sociale verwachtingen of financiële stress?
- Hoe herken je als bestuurder stresssignalen en hoe kun je zelf ondersteuning bieden aan leden die te veel stress ervaren?
- Hoe zorg je voor een balans in verantwoordelijkheden en verantwoordelijkheden om stress en burn-outs binnen de vereniging te verminderen?
- Hoe zorg je voor meer begrip en erkenning van de verschillende vormen van stress (prestatiedruk, sociale en financiële stress) binnen je vereniging?
- Hoe creëer je een cultuur waarin het bespreekbaar maken van stress en het zoeken van hulp wordt aangemoedigd?
Adviezen
Het verenigingsleven biedt kansen voor zelfontplooiing en gemeenschapsvorming, wat het welzijn van studenten juist ten goede kan komen. Het sociale aspect van jouw vereniging kan dus positief bijdragen aan het mentale welzijn van studenten door een gevoel van saamhorigheid en verbondenheid te creëren. Hiervoor is het wel belangrijk om als bestuur te zorgen voor een gezonde balans tussen sociale verplichtingen en de beschikbare tijd van leden. Voorbeelden van concrete acties die jij met je bestuur kan nemen om stressoren te verminderen en sociale cohesie te versterken zijn:
-
Erken en normaliseer stressoren
Het erkennen en normaliseren dat stressoren deel uitmaken van het studentenleven en dat ook verenigingen kunnen bijdragen aan het verminderen van stress en het verbeteren van welzijn is daarbij een belangrijke eerste stap.
-
Implementeer richtlijnen
Daarnaast kan het implementeren van duidelijke richtlijnen ervoor zorgen dat de tijd besteed aan verenigingsactiviteiten in evenwicht is met andere taken, bijvoorbeeld door:
- Tentamens en de jaarkalender: verenigingsactiviteiten af te stemmen op de jaarkalender van onderwijsinstellingen van leden (geen grote evenementen plannen in de weken vlak voor en tijdens tentamenperiodes, studieperiodes actief promoten en wellicht ook ruimte bieden om studieactiviteiten te combineren met verenigingsactiviteiten);
- Inventariseer de behoeftes: een open dialoog met leden om samen te overleggen hoe jij jouw vereniging beter kan ondersteunen bij het balanceren van verplichtingen. Dit omvat het voeren van gesprekken over welke activiteiten als verrijkend worden ervaren en welke mogelijk als belastend worden beschouwd.
Hieruit kan bijvoorbeeld volgen dat:
- niet alle activiteiten verplicht zijn om bij te wonen, zodat leden deelname kunnen afwegen en minder druk voelen vanuit de vereniging;
- jullie als bestuur ook door het jaar heen in gesprek gaat met studenten uit verschillende jaarlagen om te kijken of de gewenste balans tussen verplichtingen en vrije tijd is gewaarborgd en blijvend aansluit bij de keuzes die zijn gemaakt.
-
Help leden met het maken van een afweging
Ook kan het helpen om leden te helpen de juiste afweging te maken in de mate waarop zij tijd investeren in de vereniging, bijvoorbeeld door:
- Eerst studeren, dan commissies: studievoortgangseisen te stellen aan het mogen deelnemen aan commissies. Het aanmelden voor een commissie kan dan alleen als je bijvoorbeeld je BSA binnen hebt, of je propedeuse in geval van een grotere commissie.
- Eigen financiële keuzes: laat leden niet drinken op jaarrekeningen (gedeelde rekening met het hele jaar). Dit vergroot de sociale druk voor studenten en maakt uitgaven per dag beter hanteerbaar.
Uiteindelijk gaat het hierom: het respecteren van de persoonlijke grenzen van leden en het aanmoedigen van leden om deze grenzen aan te geven wanneer ze zich overweldigd voelen door de hoeveelheid (sociale) verplichte evenementen, zonder angst voor negatieve gevolgen. Hierin hebben jullie als bestuur een voorbeeldrol. Daarnaast kan het delen van persoonlijke verhalen zorgen voor een meer begripvolle band tussen leden en bestuur.
Het probleem ligt in de hoge sociale druk en stress die studenten binnen verenigingen kunnen ervaren, voornamelijk gedreven door de norm dat succes enkel gemeten wordt aan de hand van het bereiken van prestigieuze carrières. Dit blijkt uit focusgroepen waarbij wij met studenten en oud-bestuursleden in gesprek gingen. Deze druk kan leiden tot een beperkte kijk op succes en carrièremogelijkheden, wat bijdraagt aan stress en onzekerheid bij studenten over hun toekomst. Oplossingen kunnen zijn:
-
Diversifieer carrière-evenementen
Organiseer evenementen binnen jouw vereniging die een breed scala aan carrièrepaden belichten met sprekers uit diverse sectoren. Op deze manier verbreed je de horizon. Let daarnaast ook op door wat voor partijen je je laat sponsoren. Als dit bijvoorbeeld alleen maar bedrijven van de Zuidas zijn, dan laat dat ook een verkeerd beeld geven.
-
Bied workshops aan over carrière- en levensvaardigheden
Bied workshops aan die vaardigheden benadrukken die waardevol zijn in alle beroepen, zoals creatief denken en emotionele intelligentie.
-
Organiseer peer-led discussiegroepen
Stimuleer het delen van ervaringen en ambities buiten de traditionele carrièrepaden, om zo een inclusieve carrièrecultuur te bevorderen. Organiseer eens een middag met 10 leden, random geselecteerd, en praat over hun doelen en op welke manier ze deze doelen concreet gaan bereiken. Probeer ze buiten de hokjes en gebaande paden te laten denken. Wat wilde je vroeger worden en waarom wil je dat nu niet meer worden? Wat zou je nu studeren als je opnieuw mocht kiezen? Wat is je droombaan als geld geen rol zou spelen?
-
Verminder interne prestatiedruk
Creëer beleid dat de waarde van persoonlijke ontwikkeling en welzijn naast carrièresucces stelt. Let bijvoorbeeld bij het organiseren van symposia op wat het doel is van het symposium. Noem het symposium bijvoorbeeld niet ‘de route naar succes’, maar ‘de route naar geluk’. Let daarnaast op welke beelden en personen je gebruikt en probeer een gevarieerd, afgewogen beeld te creëren.
Het introduceren van een balans in verantwoordelijkheden binnen jouw vereniging kan helpen om de sociale druk en stress te verminderen die geassocieerd worden met de norm van het nastreven van een carrière op plaatsen zoals de Zuidas. Dit houdt in dat er binnen de verenigingscultuur meer ruimte en waardering komt voor een breed spectrum aan carrière- en levenspaden, en dat de nadruk op persoonlijke ontwikkeling en welzijn even zwaar weegt als academische en professionele prestaties. Door een dergelijke cultuurverandering kunnen studenten zich vrijer voelen om keuzes te maken die het beste bij hun individuele doelen en waarden passen, zonder angst voor oordeel of uitsluiting.
Ook wat betreft het voorkomen van financiële stress kan je vereniging een positieve bijdrage leveren, bijvoorbeeld door een gezonde financiële cultuur binnen de vereniging te bevorderen, waarbij bewustwording en ondersteuning centraal staan om financiële druk bij studenten te helpen verminderen. Dit kan bijvoorbeeld door:
-
Stel bestedingslimieten in
Je kunt je leden al vanaf de start helpen om bestedingslimieten te bepalen, bijvoorbeeld door al tijdens introductieperiode te communiceren wat een redelijk maandelijks bestedingsbedrag is voor activiteiten binnen de vereniging. Benadruk het belang van matiging in uitgaven om financiële druk te voorkomen. Je kunt werken met vrijwillige bestedingslimieten, maar je kunt dit ook inbouwen als verplichting in je financiële administratiesysteem.
-
Zet regels op rondom schulden
Je kunt duidelijke regels opstellen over de toegang tot verenigingsactiviteiten voor leden die schulden hebben bij de vereniging, bijvoorbeeld als er gewerkt wordt met debiteurenpassen. Concrete ideeën hiervoor zijn:
- Meldpunt: richt een meldpunt op waar leden terechtkunnen voor hulp bij financiële stress.
- Grace period: overweeg een ‘grace period’ waarin leden hun financiële situatie kunnen oplossen.
- Afbetalingsregelingen: werk met afbetalingsregelingen, waarbij leden een bepaald bedrag per maand moeten aflossen in ruil voor toegang tot de vereniging.
-
Ondersteun leden met schulden
Onderhoud nauw contact met leden die schulden hebben, zodat er een vertrouwensband ontstaat en je deze leden kunt helpen met het oplossen van hun schuld. Ook kun je denken aan het aanbieden van programma’s zoals die van ‘Schuldhulpmaatjes‘. Zulke programma kunnen aangeboden worden door andere leden binnen de vereniging of externe financiële adviseurs.
-
Stel een maximumbedrag per avond in
Denk na om een systeem in te voeren binnen jullie vereniging waarin een maximumbedrag wordt vastgesteld dat leden op één avond kunnen uitgeven, bijvoorbeeld voor het kopen van drank op rekening. Je kunt de optie aanbieden om een persoonlijk maximaal bedrag in te stellen, wat hen helpt hun uitgaven te beheren. Je kunt ze dit bijvoorbeeld zelf laten doen, of het verplicht stellen.
-
Zorg voor transparantie over uitgaven
Zet als bestuur altijd in op transparantie over de rekeningstatus van leden via een online platform. Dit maakt het voor leden makkelijker om hun uitgavepatroon te monitoren en te controleren. Als dat mogelijk is, is het aan te raden om direct de uitgaven weer te geven in een online overzicht, in plaats van eens per maand alles in een keer.